CHÁY LÁ SẦU RIÊNG VÀ CÁCH PHÒNG TRỪ

Cháy lá sầu riêng là vấn đề phổ biến vào mùa khô hoặc khi chăm sóc sai cách. Lá cháy khiến cây yếu, đọt non teo lại, giảm khả năng ra hoa đậu trái. Bài viết này, Alpha Agrochem cùng anh chị xác định nguyên nhân và hướng xử lý hiệu quả, dễ áp dụng tại vườn.

1. Dấu hiệu nhận biết cháy lá sầu riêng

Lá có màu nâu khô ở mép hoặc phần đầu. Một số lá bị quăn, cong hoặc giòn gãy khi chạm vào. Hiện tượng thường xuất hiện ở lá non, lá già hoặc cả hai. Cháy lá kéo dài khiến cây chậm lớn, kém phát triển. Lá cháy do nhiều nguyên nhân, không chỉ do nắng gắt. Cần phân biệt với các bệnh như phấn trắng, thán thư, hoặc thiếu dinh dưỡng.

Bệnh cháy lá thường có thêm triệu chứng như lá rụng bất thường. Thiếu vi lượng sẽ làm lá nhạt màu, mỏng yếu, dễ gãy. Nếu cháy lá do hóa chất, thường có mùi lạ và vết loang cháy sẫm. Quan sát kỹ từng loại lá giúp xác định nguyên nhân chính xác hơn.

2. Nguyên nhân khiến sầu riêng bị cháy lá 

2.1. Nhiệt độ cao, thiếu nước

Thời tiết khô hạn, nắng gắt làm lá mất nước nhanh. Nếu không tưới đủ, cây héo và cháy lá từ từ. Đọt non mới ra rất dễ bị ảnh hưởng nặng. Gió nóng thổi liên tục làm cây mất nước nhanh hơn. Rễ yếu hoặc nông khiến khả năng hút nước bị hạn chế. Tán lá mỏng, thiếu che chắn làm cây dễ sốc nhiệt.

2.2. Phun thuốc sai cách hoặc quá liều

Pha thuốc quá đậm hoặc phun vào giữa trưa dễ gây cháy lá. Kết hợp sai thuốc cũng tạo phản ứng hóa học bất lợi. Lá bị cháy loang lổ, ngả vàng, mất diệp lục. Phun sai thời điểm khiến thuốc không kịp thẩm thấu, đọng lại trên lá. Chất bám dính mạnh khiến lá không thoát hơi nước kịp. Một số thuốc kích thích quá mức làm cây nóng, lá bị cháy.

2.3. Thiếu dưỡng chất cần thiết

Lá dễ cháy khi cây thiếu canxi, magie, kali hoặc vi lượng. Thiếu Canxi làm mô lá yếu, dễ tổn thương khi gặp nắng. Thiếu Kali khiến cây không điều tiết nước tốt. Thiếu Magie làm lá mất màu, dễ rách khi có gió. Vi lượng thiếu gây vàng lá, loang lổ và mất sức sống. Đất nghèo dinh dưỡng, pH thấp làm giảm hấp thụ khoáng. Bón lặp lại một loại phân lâu ngày gây mất cân bằng dinh dưỡng.

2.4. Đất xấu, thoát nước kém hoặc pH không phù hợp

Đất bị phèn, mặn hoặc thoát nước kém khiến rễ yếu. Cây hấp thu kém dinh dưỡng, dẫn đến hiện tượng cháy lá. pH thấp hoặc quá cao cũng ảnh hưởng quá trình hấp thụ vi lượng. Đất chai cứng, bí rễ khiến cây không hút được nước. Nước đọng lâu ngày làm rễ úng, lá nhanh cháy. Vi sinh vật có lợi bị suy giảm làm đất mất cân bằng.

2.5. Nấm bệnh gây hại lá

Nấm thán thư hoặc phấn trắng làm lá sạm đen và khô mép. Nếu không xử lý, bệnh lan nhanh và làm cây trụi lá. Bệnh phát triển mạnh vào thời điểm mưa nắng thất thường. Lá bị lốm đốm nâu, cháy theo từng vùng rồi lan rộng. Bào tử nấm phát tán nhanh qua gió và nước tưới. Nấm tấn công đọt non khiến cây chậm phát triển, dễ chết.

2.6. Cây bị stress trong giai đoạn làm bông

Cây bị stress sinh lý trong giai đoạn hãm nước để xử lý ra bông. Dấu hiệu cháy lá xuất hiện muộn, sau khi bông ra được 30–40 ngày. Thực chất, cây đã bị tổn thương từ giai đoạn mắt cua. Giai đoạn mắt cua là lúc cây bắt đầu phân hóa mầm hoa. Nếu hãm nước quá lâu, cây dễ mất cân bằng nội sinh. Rễ yếu, hấp thu kém khiến lá bị cháy từ bên trong. Stress kéo dài khiến lá úa vàng, cháy mép, đọt non đứng lại. Nhiều nhà vườn nhầm tưởng là cháy lá do nắng hay thiếu phân.

3. Biện pháp xử lý cháy lá sầu riêng 

3.1. Bổ sung nước, giữ ẩm và che nắng cho cây

– Tưới nước sáng sớm và chiều mát, tránh sốc nhiệt cho cây.

– Phủ gốc bằng rơm hoặc cỏ khô để giữ ẩm lâu hơn.

– Sử dụng lưới che nắng 30–50% nếu vườn quá nắng.

3.2. Phun phân bón lá bổ sung vi lượng

– Chọn phân bón có thành phần Ca, Bo, Mg, K, Zn, Mn.

– Nên dùng phân bón lá dạng sinh học hoặc hữu cơ vi sinh.

– Phun định kỳ 7–10 ngày/lần vào sáng sớm hoặc chiều mát.

3.3. Xử lý nấm bệnh nếu có biểu hiện lây lan

– Dùng thuốc trừ bệnh như Propiconazole, Difenoconazole, Mancozeb tùy loại nấm. Hoặc các loại hoạt chất tại Danh mục hoá chất của Alpha.

– Phun cách nhau 5–7 ngày/lần, 2–3 lần liên tục.

– Luân phiên thuốc để tránh kháng thuốc ở nấm bệnh.

4. Bón gốc cải tạo đất và bổ sung trung – vi lượng

– Bón phân vi sinh, hữu cơ vi lượng hoặc Canxi-Boron dạng bột.

– Cải tạo đất bằng vôi, humic hoặc chế phẩm sinh học.

– Kiểm tra và điều chỉnh pH đất nếu dưới 5 hoặc trên 7.

5. Điều chỉnh quy trình phun thuốc bảo vệ thực vật

– Không pha thuốc đậm đặc vượt khuyến cáo của nhà sản xuất.

– Không phun thuốc khi trời nắng gắt hoặc có gió mạnh.

– Nên phun thử lên 1–2 cây trước để kiểm tra phản ứng.

Lưu ý phòng ngừa cháy lá tái phát

– Che mát cho cây giai đoạn kiến thiết và ra đọt.

– Phun phân bón lá định kỳ mỗi 10–15 ngày.

– Không phun thuốc vào giữa trưa, nắng gắt hoặc khi cây đang héo.

– Theo dõi đất, đo pH và điều chỉnh kịp thời nếu sai ngưỡng.

– Tưới đủ nước, đặc biệt khi nắng nóng hoặc đất cát nhẹ.

Cháy lá sầu riêng không chỉ do nắng mà còn do nhiều nguyên nhân sinh lý và kỹ thuật. Hiểu đúng nguyên nhân giúp bà con xử lý tận gốc và kịp thời. Nên kết hợp nhiều biện pháp: dinh dưỡng, nước tưới, che mát và điều chỉnh quy trình chăm sóc. Chủ động phòng ngừa sẽ giúp cây khỏe mạnh, tăng khả năng ra hoa và đậu trái.

LIÊN HỆ TƯ VẤN MIỄN PHÍ 

CÔNG TY TNHH HOÁ CHẤT NÔNG NGHIỆP ALPHA
ALPHA AGROCHEMICAL CO., LTD
Hotline: 0326 80 70 50
Địa chỉ: Số 153Q Trần Hưng Đạo, Phường An Phú, Quận Ninh Kiều, Thành phố Cần Thơ, Việt Nam
Website: alphaagrochem.com
Fanpage: facebook.com/alphaagrochem